NGV-Geonieuws 174 artikel 1118

NGV-Geonieuws: elektronisch geologisch tijdschrift


December 2010, jaargang 12 nr. 9 artikel 1118

Redactie: George Brouwers tot en met artikel 1023 en vanaf 1024 dr.W.M.L.(Willem) Schuurman

Dit artikel is onderdeel van NGV-Geonieuws uitgave 174! Op de huidige pagina is alleen artikel 1118 te lezen.

<< Vorig artikel: 1117 | Volgend artikel: 1119 >>

1118 Uitgestorven dolfijn vernoemd naar Hoekman
Auteur: Gerrit Hakvoort, redacteur Visserijnieuws

    Klik hier om dit artikel af te drukken !

Ex-visserman Albert Hoekman is vernoemd. Platalearostrum hoekmani ofwel Hoekmans stompsnuitdolfijn, een nieuw ontdekt uitgestorven zoogdier uit de Noordzee.


Albert Hoekman bij zijn collectie

Albert Hoekman (45) leeft van dode bijvangst. Vrijwel elke vrijdag is hij te vinden op een van de Hollandse of Zeeuwse havens, het meest in Stellendam. Daar koopt hij fossielen en botten op die Noordzeekotters hebben bijgevangen. Met name de zuidelijke Noordzee geldt als een rijke vindplaats. Vissers bellen hem vanaf zee. Hoekman zelf was zeventien jaar visserman (op de UK 64, UK 317 en PD 43), kwam toen in dienst van Klaas Post (Fiskano), en is enkele jaren terug als zelfstandig handelaar verder gegaan met Eurocape. Zelf spaart hij botten met een afwijking. De liefde voor fossielen en botten kreeg hij door van vishandelaar Post, die als verzamelaar en amateur-paleontoloog grote bekendheid geniet.


Botje van Platalearostrum hoekmani


Reconstructie Platalearostrum hoekmani


Bizar
Twee jaar terug haalde Hoekman een lading botten van de GO 28 op. Bij het sorteren stuitte hij op een bovenkaak die hij niet goed kon thuisbrengen. Een klein botje overigens, niet groter dan pakweg twintig centimeter. Post verbleef destijds in Peru, waar een uitgestorven roofpotvis werd ontdekt. Eerder dit jaar ook wereldnieuws. Post ging na terugkomst met de kaak op onderzoek uit, en een groot aantal internationale wetenschappers boog zich er over. Met als conclusie dat de kaak van een niet eerder beschreven griendsoort moet zijn geweest. Het nieuws werd afgelopen week officieel bekendgemaakt door het Natuurhistorisch Museum Rotterdam. Post zelf was in China voor de opening van een nieuwe zalmfabriek, waar hij mede-aandeelhouder van is.
De Platalearostrum hoekmani is een vier tot zes meter lang, inmiddels uitgestorven zeezoogdier, met een unieke lepelvormige en extreem korte snuit. De bovenkaken steken zover naar buiten dat de kop een bizar, ballonvormig uiterlijk gehad moet hebben. Fossiele overblijfselen van deze dolfijnsoort zijn nog nergens anders gevonden. De GO 28 ving het zwaar gefossiliseerde stukje bot op 11 november 2008 bewesten de Bruine Bank, daar waar dankzij de stroming veel botten aan de oppervlakte komen. In Rotterdam is een fraaie reconstructie op schaal van de karakteristieke kop van de stompsnuitdolfijn gemaakt. Het gevonden bot is een deel van de snuit, en is te zien in de expositie ´Opgeraapt, Opgevist, Uitgehakt´ van het Rotterdamse museum.

Klaas Post en Erwin Kompanje publiceerden hun bevindingen op 2 november in Deinsea, het wetenschappelijke jaarbericht van het Natuurhistorisch Museum Rotterdam. Post en Kompanje zijn beiden honorair-conservator van het Natuurhistorisch Museum Rotterdam. Post beheert er de collectie zoogdierfossielen en heeft zich gespecialiseerd in fossiele walvissen, dolfijnen en zeehonden. Kompanje werkt aan de collectie recente zoogdieren en is kenner van ziekelijke afwijkingen in skeletten van zeezoogdieren. Hij stelde vast dat de unieke snuitvorm van de Hoekmans stompsnuitdolfijn niet het gevolg is van een botwoekering.
Hofleveranciers
Hoekman koopt wekelijks gemiddeld twintig kisten met botten van vissers. Tachtig procent daarvan gaat overigens weer in het vuilnis. De mooiste stukken prepareert hij en verkoopt deze wereldwijd. Voor de handel moet Hoekman het van de massa hebben. Heel veel mammoetkiezen bijvoorbeeld, waar in Amerika bijvoorbeeld mesheften van gemaakt worden. Musea en verzamelaars kopen ook. Soms zitten er topstukken tussen. Bijvoorbeeld een gave slagtand, groot dijbeen, gewei van een wisent, of een complete bovenkaak. Hoekman wijst op een exemplaar dat door de OD 7 is gevangen in de Eurogeul. Schipper Jaap Kleijn beschouwt hij als een van zijn hofleveranciers.
In twee afslagkisten liggen een aantal grote donkerbruine botten. Tijdens baggerwerk in Brabant naar boven gekomen. Hoekman en Post denken dat het van een walvis moet zijn. Maar kunnen de botten verder nog niet goed thuisbrengen. Weer een nieuwe soort?

Referenties:
  • Visserijnieuws, 8 november 2010

Met dank aan de redactie van Visserijnieuws, waarin dit artikel oorspronkelijk werd gepubliceerd


Copyright © NGV 1999-2017
webmaster@geologischevereniging.nl