NGV-Geonieuws 137 artikel 814

NGV-Geonieuws: elektronisch geologisch tijdschrift


14 Juni 2007, jaargang 9 nr. 6 artikel 814

Auteur: prof. dr. A.J. (Tom) van Loon
Geologisch Instituut, Adam Mickiewicz Universiteit, Poznan (Polen)

Dit artikel is onderdeel van NGV-Geonieuws uitgave 137! Op de huidige pagina is alleen artikel 814 te lezen.

<< Vorig artikel: 813 | Volgend artikel: 815 >>

814 Erosie van tropische gebergten vrijwel tot staan na herbebossing
Auteur: prof. dr. A.J. (Tom) van Loon

Klik hier voor alle artikelen over Geomorfologie ! Klik hier voor alle artikelen over het Milieu !     Klik hier om dit artikel af te drukken !

Veel gebergten staan momenteel bloot aan ongekend snelle erosie. Oorzaak is de sterk toenemende bevolking, in combinatie met socioeconomische ontwikkelingen. Deze factoren hebben de druk op het land vergroot, wat heeft geleid heeft tot drastische veranderingen in het landgebruik en massale ontbossing. Tropische berggebieden zijn daardoor nu een belangrijke bron van sediment: naar schatting leveren berggebieden ongeveer 60% van de huidige totale sedimentflux naar zee. Door deze ontwikkelingen is het fysisch milieu in deze ecosystemen erg gewijzigd.


Ontbossing in de Andes van Ecuador

Hoewel aangetoond is dat veranderingen in het landgebruik (zoals ontbossing) lokale erosie versnellen, zijn de gevolgen op regionale sedimentfluxen in tropische berggebieden niet bekend. Erosie is er altijd sterk vanwege de steile topografie, eventuele tektoniek en het klimaat, zodat het onduidelijk was of menselijke activiteit meetbaar bijdraagt aan regionale sedimentfluxen in berggebieden.


Door verdwijning van de vegetatie ontstaan
gemakkelijk erosiegeulen


De vruchtbare toplaag spoelt op berghellingen
zonder vegetatie weg


Een studie in de Atlas van Ecuador toont aan dat de sedimentflux van een stroomgebied sterk afhankelijk is van de totale vegetatieve bedekking, en niet zozeer van het vegetatietype. Stroomgebieden met een goede vegetatieve bedekking vertonen een ongeveer natuurlijke erosiesnelheid, zelfs in door mensen sterk verstoorde gebieden. Afname van de vegetatie, bijvoorbeeld door ontbossing, leidt echter tot een exponentiële toename van de erosiesnelheid.


Door aanplant van nieuwe vegetatie kan de
erosie stoppen.


Een door herbebossing tegen onnatuurlijke
erosie beschermd gebied in de Andes van Ecuador


Uit de studie blijkt dat verhoogde erosiesnelheden (tot 15.000 ton per vierkante kilometer per jaar) in anthropogeen sterk verstoorde gebieden met ca. 99% kunnen worden teruggebracht tot vrijwel hun natuurlijke waarde (voor het onderzoeksgebied ± 150-100 ton per vierkante kilometer per jaar) door middel van de juiste vorm van revegetatie (in praktijk vaak herbebossing). Stabilisatie van gebieden blijkt zo zelfs in tropische berggebieden mogelijk.

Referenties:
  • Vanacker, V., Blanckenburg, F. von, Govers, G., Molina, A., Poesen, J., Deckers, J. & Kubik, P., 2007. Restoring dense vegetation can slow mountain erosion to near natural benchmark levels. Geology 35, p. 303-306.

Foto's welwillend ter beschikking gesteld door Veerle Vanacker, Institut für Mineralogie, Universität Hannover, Hannover (Duitsland).


Copyright © NGV 1999-2017
webmaster@geologischevereniging.nl