NGV-Geonieuws 8 artikel 98

NGV-Geonieuws: elektronisch geologisch tijdschrift


1 Juni 2000, jaargang 2 nr. 2 artikel 98

Auteur: prof. dr. A.J. (Tom) van Loon
Geologisch Instituut, Adam Mickiewicz Universiteit, Poznan (Polen)

Dit artikel is onderdeel van NGV-Geonieuws uitgave 8! Op de huidige pagina is alleen artikel 98 te lezen.

<< Vorig artikel: 97 | Volgend artikel: 99 >>

98 Harde sancties in AustraliŽ tegen dief van fossiele voetstappen
Auteur: prof. dr. A.J. (Tom) van Loon

Klik hier voor alle artikelen over Paleontologie, Fossielen & Uitstervingen !     Klik hier om dit artikel af te drukken !

In toenemende mate worden bijzondere fossielen beschouwd als waardevol 'erfgoed' dat, evenals antieke voorwerpen, in het land van herkomst dient te blijven uit geschiedkundig oogpunt. En net zoals het smokkelen van kunst en antiek inmiddels in veel landen tot zware straffen aanleiding kan geven, zo gaan in steeds meer landen stemmen op om de 'roof' van fossielen op gelijke wijze tegen te gaan. China heeft bijv. Strenge regels gesteld aan de uitvoer van bijzondere fossielen, zoals de beroemde gevederde sauriŽrs die bij Liaoning (in NE China) worden gevonden. Niettemin duiken dergelijke fossielen - soms voorzien van vervalste 'uitreisdocumenten' - regelmatig op beurzen elders ter wereld op. Van veroordelingen in China wegens dergelijke praktijken is echter nog niets bekend.

AustraliŽ lijkt nu het eerste land dat wel dergelijke stappen heeft gezet in de strijd tegen de talrijke handelaren die graag een graantje meepikken van de vaak zeer hoge bedragen (soms miljoenen guldens) die op beurzen worden betaald voor uitzonderlijke fossielen. Een aboriginal die in geldnood zat omdat hij zijn familie niet van zijn invaliditeitspensioen kon onderhouden, en die daarom belangrijke fossielen met groot materieel had vrijgezet uit het gesteente en vervolgens verkocht, kreeg een gevangenisstraf van twee jaar opgelegd. De voor de diefstal veroordeelde man had aanvankelijk ca. 350.000 gulden voor het stuk aan een verzamelaar gevraagd, maar verkocht het uiteindelijk voor ca. 150.000 gulden. Niet alleen het vonnis was opmerkelijk, ook de 'diefstal' zelf, want de desbetreffende fossielen hebben een grote betekenis voor de aboriginals zelf. De rechter maakte daarvan ook gewag bij zijn uitspraak.

Het ging in dit geval in eerste instantie om de afdruk van een Megalosauropus, een vleesetende sauriŽr van ca. 9 m lang, die ongeveer 120 miljoen jaar geleden leefde. De voetindruk van de sauriŽr maakt deel uit van een groot aantal, dat in een bepaalde formatie voorkomt bij Broome; deze vindplaats is een van de belangrijkste ter wereld. De staat (West Australia) is de wettelijke eigenaar van de fossielen, maar ziet geen kans die afdoende te beschermen.

Wat de veroordeelde zwaar werd aangerekend, was dat hij van een andere locatie ook twee fossiele menselijke voetstappen van ca. 7000 jaar oud had geroofd. Hier zou immers niet alleen sprake zijn van een belangrijk fossiel, maar ook van een cultureel erfgoed. De veronderstelde koper van deze voetstappen werd vrijgesproken omdat zijn aankoop niet bewezen kon worden, en omdat de voetstappen weer boven water kwamen. Een daarvan werd overigens, uit woede over de gang van zaken, door een (andere) aboriginal in zee gegooid en ging daardoor verloren.

Referenties:
  • Pockley, P., 2000. Australian jailed for removal of fossilized footprints. Nature 404, p. 4.

N.B.: een iets afwijkende versie van dit bericht werd onder de titel 'Aboriginal krijgt twee jaar cel voor roof van fossielen' geplaatst in de bijlage 'Wetenschap & Onderwijs' van NRC Handelsblad (18 maart 2000).


Copyright © NGV 1999-2017
webmaster@geologischevereniging.nl